Gebelik ve doğum süreçleri, bir kadının tüm üreme anatomisinde, pelvik taban mekanizmasında ve hormonal dengesinde en radikal, en derin fizyolojik değişimlerin yaşandığı mucizevi bir evredir. Özellikle vajinal (normal) doğum esnasında vajina kanalı, bebeğin baş ve omuz çapının geçişine izin verebilmek adına jinekolojik olarak maksimum sınırlarda esner; "levator ani" kasları ve çevre bağ dokuları yüksek bir mekanik gerilime maruz kalır. Doğumun hemen ardından vajina kanalında ve dış genital dudaklarda (vulva) belirgin bir genişleme, sarkma, asimetri veya doğum dikişlerine (epizyotomi) bağlı şekil bozuklukları kalabilir. Birçok anne, bu deformasyonların yarattığı estetik kaygılar ve cinsel güvensizlikler nedeniyle hızla jinekolojik bir çözüme ulaşmak ve ameliyat olmak isteyebilir. Ancak Doğum Sonrası Genital Estetik ve Vajina Daraltma (Vajinoplasti / Labioplasti) cerrahilerinin planlanabilmesi için acele edilmemeli, jinekolojik güvenlik sınırları dahilinde en az 6 ay boyunca dokuların kendi kendini jinekolojik olarak toparlaması beklenmelidir. Op. Dr. Semra Çapar kliniğinde doğum sonrası pelvik taban yetmezliklerinin dökümantasyonu, epizyotomi yara izi revizyonları ve yüksek çözünürlüklü kombine vajinoplasti ameliyatları jinekolojik onkoloji ve estetik uzmanlıkla titizlikle yönetilmektedir.
Jinekoloji ve pelvik cerrahi dünyasında, doğumun hemen ardından vajinal estetik yapılmasını kesinlikle yasaklayan ve hastanın en az 6 ay beklemesini jinekolojik bir zorunluluk kılan temel tıbbi gerekçeler şu şekilde sınıflandırılmaktadır:
-
Doğal Dokusal İnvolüsyon (Geri Dönüşüm) Süreci: Doğumdan sonraki ilk haftalarda rahim ve vajina kanalı, "involüsyon" adı verilen bir mekanizmayla kendi kendine küçülmeye ve toparlanmaya başlar. Vajina dokusu çok yüksek bir hücresel yenilenme kapasitesine sahiptir. 6 ayın sonunda vajinanın kendi kendine ne kadar daralabileceği, kasların ne oranda ayrık kaldığı (diastaz) jinekolojik muayenede net olarak saptanır. Erken yapılan bir ameliyatta, dokunun kendi kendine düzeleceği pay hesaplanamazsa, vajina jinekolojik olarak aşırı daraltılabilir ve bu durum ileride cinsel ilişkide imkansızlığa, şiddetli ağrıya (disparoni) yol açar.
-
Vaskülarite (Kanlanma) ve Aşırı Ödem Riski: Gebelik hormonlarının etkisiyle pelvik bölgedeki damar ağları genişler ve jinekolojik dokular aşırı miktarda kan ve ödem (sıvı) tutar. Doğumdan hemen sonraki ilk aylarda rahim ağzı ve vajina duvarları adeta süngerimsi, çok kırılgan ve kanamaya aşırı meyilli bir yapıdadır. Bu evrede yapılacak bir cerrahi müdahale, jinekolojik olarak kontrol edilemeyen ameliyat sonrasında kan birikmelerine (hematom), şiddetli kanamalara ve dikişlerin tutmayarak yaranın açılmasına (dehissens) neden olur.
-
Laktasyonel Hormonal Kuruluk (Emzirme Etkisi): Emzirme süreci boyunca salgılanan yüksek Prolaktin (süt hormonu), yumurtalıkları baskılayarak Östrojen hormonunu tarihi düzeyde düşürür. Östrojen eksikliği ise vajina mukozasında tıpkı menopozdaki gibi incelmeye ve şiddetli kuruluğa (vajinal atrofi) yol açar. Mukozası incelmiş, kırılganlaşmış ve kurumuş bir vajinaya dikiş atmak, jinekolojik cerrahi başarıyı ve yara iyileşmesini doğrudan baltalar. Dokunun cerrahi mukavemete erişmesi için hormonların stabil hale gelmesi jinekolojik olarak şarttır.
Bu nedenlerle, ister normal doğum yapılmış olsun ister bebek sezaryen operasyonu ile dünyaya getirilmiş olsun (çünkü sezaryende de gebelik boyunca rahim tabanına binen dikey mekanik yük vajinayı esnetir), jinekolojik muayenede pelvik taban bütünlüğü denetlenmeden genital estetik yapılmamalıdır. Ortalama 6 ay ila 1 yıllık sürecin ardından, anestezi altında gerçekleştirilen jinekolojik vajinoplasti ameliyatı ile gevşemiş fazla mukoza çıkarılır ve ayrılmış levator kasları mikro-cerrahi dikişlerle jinekolojik olarak birleştirilerek hastaya ömür boyu kalıcı, fonksiyonel ve estetik bir sıkılık jinekolojik olarak hediye edilir.
Sıkça Sorulan Sorular
-
Sezaryen doğum yapan bir kadında da vajina daraltma ameliyatına (vajinoplasti) jinekolojik ihtiyaç duyulabilir mi? Evet. Vajinal gevşeme sadece bebeğin çıkış anında oluşmaz; 9 ay boyunca büyüyen bebeğin, plasentanın ve amniyon sıvısının pelvik taban kaslarına yaptığı kronik yer çekimi baskısı, hiç normal doğum yapmamış sezaryen hastalarında da vajinal genişleme yaratabilir.
-
Doğum sonrası vajinal estetik ameliyatı (vajinoplasti ve labioplasti) klinik seansı ne kadar sürer? Ameliyatın kapsamına, vajina kanalındaki genişleme derecesine ve iç dudak küçültme (labioplasti) işleminin sürece dahil edilip edilmeyeceğine bağlı olarak kombine jinekolojik operasyon ameliyathanede ortalama 1 ila 1.5 saat içinde tamamlanır.
-
Emzirme döneminde (laktasyonda) vajina daraltma ameliyatı olmak bebek sağlığı açısından güvenli midir? Doğumdan sonraki 6. aydan itibaren, ameliyatta kullanılacak anestezi ilaçlarının süte geçme fazı (klasik 24 saatlik süt sağma-atma kuralı) jinekolojik olarak yönetilerek ameliyat güvenle yapılabilir, emzirmeye jinekolojik bir engel teşkil etmez.
-
Doğum esnasında yapılan hatalı veya çirkin iyileşmiş doğum dikişi (epizyotomi izi) vajinoplasti ile düzeltilir mi? Evet, kesinlikle düzeltilir. Vajinoplasti ameliyatı esnasında vajina arka duvarı daraltılırken, doğumda asimetrik yırtılan, sertleşen ve çirkin bir nedbe (skor) dokusu bırakan tüm eski doğum dikiş izleri jinekolojik cerrahiyle tamamen çıkarılarak estetik olarak yeniden dikilir.
-
Doğum sonrası vajina daraltma operasyonunda dikiş aldırmak gerekir mi ve iz kalır mı? Hayır. Operasyonlarımızda vajina içine tamamen uyumlu, kendiliğinden eriyen ultra ince jinekolojik mikro dikiş materyalleri kullanılır. Bu dikişler 3-4 hafta içinde erir. Ameliyat %100 vajina içinden yapıldığı için dışarıdan hiçbir cerrahi iz görünmez.
-
Ameliyat sonrasında cinsel hayata ve vajinal birlikteliğe jinekolojik olarak ne zaman izin verilir? Onarılan pelvik taban kas dikişlerinin hücresel düzeyde tamamen bütünleşmesi, yara yatağının mekanik sürtünmeyle açılmasının önlenmesi ve enfeksiyon riskinin sıfırlanması adına operasyondan sonraki ilk 6 hafta boyunca vajinal cinsel ilişki kesinlikle yasaktır.
-
Vajina daraltma ameliyatı geçiren bir anne gelecekte tekrar hamile kalabilir mi ve normal doğum yapabilir mi? Ameliyat gelecekteki gebeliklere veya doğurganlığa jinekolojik olarak hiçbir zarar vermez. Ancak ameliyattan sonra yapılacak bir normal doğum, vajina kaslarını jinekolojik olarak yeniden esnetip genişleteceğinden, ameliyat başarısını korumak adına sonraki doğumlarda sezaryen önerilir.
-
Ameliyatsız lazerle vajina sıkılaştırma yöntemi doğum sonrası gevşemelerde jinekolojik olarak etkili midir? Lazerle sıkılaştırma sadece hiç doğum yapmamış, hafif gevşemesi olan hastalarda etkilidir. Doğum yapmış, pelvik taban kasları anatomik olarak birbirinden ayrılmış ve ileri derece vajinal genişlemesi olan annelerde tek kesin ve etkili çözüm cerrahi vajinoplastidir.
-
Vajina daraltma ameliyatı ile doğum sonrası idrar kaçırma (mesane sarkması) aynı ameliyatta çözülebilir mi? Evet, klinik pratiğimizde bu durumları sıklıkla kombine ediyoruz. Vajina kanalı daraltılırken aynı esnada sarkan mesane tabanı da jinekolojik yukarı asılarak (Sistosel/TOT ameliyatı), annenin öksürme, hapşırma veya çocuk peşinde koşarken yaşadığı idrar kaçırma şikayeti tek seansta çözülür.
-
Ameliyat sonrasındaki evde iyileşme döneminde jinekolojik hijyen kuralları nasıl olmalıdır? İlk 6 hafta vajina içi yıkanmamalı (vajinal duş yasak), tampon kullanılmamalı ve ayakta ılık duş alınmalıdır. Her tuvalet sonrası genital alan önden arkaya nazikçe kurulanmalı, lifli beslenerek kabızlıktan (ıkınmaktan) kaçınılmalı ve havuz, deniz, sauna kesinlikle kullanılmamalıdır.
Doğum sonrası vajinal gevşeme ve genişleme şikayetleriniz, kombine pelvik taban onarımlarımız, idrar kaçırma cerrahilerimiz ve kişiye özel estetik jinekoloji programlarımız hakkında detaylı tıbbi bilgi almak; Op. Dr. Semra Çapar’ın uzman cerrahi tecrübesiyle randevunuzu planlamak için kliniğimizle hemen iletişime geçebilirsiniz.